15 Temmuz Şehitler Köprüsü İnşaatı

15 Temmuz Şehitler Köprüsü İstanbul Boğazı üzerinde birleştiren köprüdür. Anadolu yakasında Beylerbeyi’nden başlar, Avrupa yakasında Ortaköy’den geçer,


47
419 Paylaşım, 47 points

15 Temmuz Şehitler Köprüsü İstanbul Boğazı üzerinde birleştiren köprüdür. Anadolu yakasında Beylerbeyi’nden başlar, Avrupa yakasında Ortaköy’den geçer, Mecidiyeköy’de sona erer.Yirminci yüzyılda iki kara parçasını birbirine bağlayan on büyük asma köprü vardır. Bunlardan bazıları Boğaziçi Köprüsünden önce yapılmış ve uzunlukları daha fazladır. Fakat iki kıtayı birleştiren Boğaz’ın güzel mavilikleri arasında inci gibi asılan iki köprüden biri Boğaziçi diğeri ise Fatih Sultan Mehmed Köprüsüdür.

İstanbul Boğazı üzerine yapılan ilk köprü olmasına atfen halk arasında Birinci Köprü olarak da adlandırılan Boğaziçi Köprüsü, daha sonra yapılan Fatih Sultan Mehmet Köprüsüyle birlikte kentin iki yakası arasında kara ulaşımını sağlar. 20 Şubat 1970 tarihinde yapımına başlanan köprü, 30 Ekim 1973 tarihinde, Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunun 50. yıldönümü şerefine devlet töreniyle hizmete açıldı. Yapımı tamamlandığında dünyanın en uzun dördüncü asma köprüsüyken, 2012 yılı itibariyle yirmi birinci sırada bulunmaktadır.

Köprünün resmî adı, 2016 Türkiye askerî darbe girişimi sırasında köprüde hayatını kaybeden vatandaşların anısına “15 Temmuz Şehitler Köprüsü” olarak değiştirilmiştir.


KÖPRÜNÜN TARİHİ

İstanbul Boğazı’nın iki kıyısını bir köprü ile birleştirmek, antik çağdan beri üstünde durulan bir düşünce olageldi. Biraz da efsane ile karışan bilgilere göre, böyle bir köprüyü ilk gerçekleştiren, İÖ 522-486 arasında hüküm süren Pers Kralı I. Darius olmuştu. Darius, İskitlere karşı yaptığı seferde, askerlerini Asya’dan Avrupa’ya, mimar Mandrokles’in, gemileri ve salları yan yana dizip birbirine bağlayarak oluşturduğu köprüden geçirdi.

Bundan sonra Boğaz’ın üstüne bir köprü kurulması ancak 16. yy’da söz konusu oldu. Ünlü sanatçı ve mühendis Leonardo da Vinci 1503’te dönemin Osmanlı padişahı II. Bayezid’e bir mektupla başvurarak Haliç üzerinde bir köprü yapmayı, eğer istenirse bu köprüyü (Boğaz üzerinden) Anadolu’ya da uzatmayı önerdi.

1900’de Arnaudin adında bir Fransız, bir Boğaz köprüsü projesi hazırladı. Demiryolunun geçmesi için düşünülen ve biri Sarayburnu-Üsküdar, biri de Rumeli Hisarı-Kandilli arasında olmak üzere, iki ayrı yer önerilen bu köprü projesi onay görmedi.

Yine aynı yıl Bosphorus Railroad Company adlı bir şirket, Boğaz’da hisarlar arasında bir köprü yapmak için başvurdu. Başvuruyla birlikte sunulan projeye göre köprüyle geçilecek açıklık üç tane büyük kagir ayakla dörde bölünüyor, “çelik tellerle askıya alınmış havai bir demir örgü”den oluşan köprü bu ayaklara taşıtılıyordu. Ayakların her birinin üstüne, dört minareyle çevrili bir kubbeden oluşan bir süs elemanı oturtulmuştu ve sunuş yazısında bu elemanların Kuzeybatı Afrika mimarlığından esinlenerek biçimlendirildiği söyleniyordu. “Gayet heybetli bir manzara alacak olan” köprüye “Hamidiye” adı uygun görülmüştü, ama dönemin padişahı II. Abdülhamid bu projeyi kabul etmedi.

Bundan sonraki girişim Cumhuriyet döneminde, bir inşaat müteahhidi ve işadamı olan Nuri Demirağ’dan geldi. 1931’de Bethlehem Steel Company adlı bir Amerikan firmasıyla anlaşan Demirağ, Ahırkapı-Salacak arasında kurulmak üzere San Francisco’daki Oakland Bay asma köprüsünün örnek alındığı bir köprü projesi hazırlatarak Atatürk’e sundu. Toplam uzunluğu 2.560 m olan bu köprünün 960 m’si kara, 1.600 m’si deniz üzerinden geçecekti. Bu ikinci bölüm, denizde 16 ayağa oturacak, en ortada 701 m uzunluğunda bir asma köprü yer alacaktı. Genişliği 20,73 m denizden yüksekliği 53,34 m olacaktı. Köprüden demiryolundan başka tramvay ve otobüs yollarının geçmesi de öngörülmüştü. Demirağ’ın, kabul ettirmek için 1950’ye kadar uğraştığı bu proje de gerçekleşmedi.



İlginizi çekebilecek diğer içerikler:

Leonardo Da Vinci’nin, İstanbul İçin Hazırladığı Köprü Projesi

İstanbul Boğazı’nı Yürüyerek Geçen İlk İnsan “Atilla Hülagü”

Taksim Cumhuriyet Anıtı’nın Tarihçesi ve Yapılış Hikayesi

Eyfel Kulesi Neden, Niçin Yapıldı?


Beğen, ve Arkadaşlarınla Paylaş, Onlar da haberdar olsunlar.

47
419 Paylaşım, 47 points